Placemaking – William H. Whyte, waarnemer van stedelijkheid

Placemaking is een nieuwe urban trend uit de VS die eigenlijk zo nieuw niet is. Deze manier van denken, organiseren en vooral (laten) gebruiken van stedelijke ruimte heeft zijn wortels in de lange historie van de stedelijke ontwikkeling. De aandacht voor de stedelijke ruimte is van alle tijden (denk aan Camillo Sitte, Christopher Alexander, Kevin Lynch en Jane Jacobs. Belangrijk bij het begrijpen van de stedelijke ruimte is de Amerikaanse stadsdenker William H. Whyte geweest.

Whyte 01Whyte 02

 

 

 

 

 

Whyte was een journalist die gegrepen werd door het stedelijke leven. Als waarnemer trachtte hij het wezen van stedelijkheid te onderzoeken. Middels  nieuwe observatietechnieken zoals bijvoorbeeld time-lapse video en interviewtechnieken voerde hij kwalitatieve en kwantitatieve onderzoeken van het gebruik van de openbare ruimte uit.

In een Street Life Project onderzoek Whyte tientallen pleinen, parken en straten in New York en andere Noord Amerikaanse steden. Zelfs het klassieke San Marco Plein in Venetië ontkomt niet aan Whyte’s camera’s. In het in 1980 uitgekomen boek The Social Life Of Small Urban Spaces  wordt de gevonden kennis van samengebracht. Het boek gaat vergezeld van een film waarin de analyses haarfijn in beeld worden gebracht.

Whyte benoemd een aantal aspecten welke belangrijk zijn voor een goed functionerende openbaar plein. Ten eerste moet er meer dan voldoende zitmogelijkheid (Sitting space) zijn, in inrichtingselementen maar ook in losse stoelen (denk bijvoorbeeld aan de Jardin Luxembourg in Parijs). Verder is een wisselwerking met routing en straatruimte (Street) essentieel. Het gaat om zon (licht en warmte), water en groen (Sun, Water, Trees). Maar minstens zo essentieel is een gebeuren wat mensen aantrekt (Whyte noemt dit Triangulation) en aanleiding geeft tot gesprek. Denk hierbij aan kunst of performance. Verder is het belangrijk dat er horeca (Food) is, een lunchhapje of klein terras doet wonderen.

Terwijl hij op een wetenschappelijke wijze een black-box van de ontwerper een stukje opent is Whyte’s conclusie dan ook: “It is far easier, simpler to create spaces that work for people than those Phat do not — and a tremendous difference it can make to the life of a city.”

Opvallend is dat de tegenstellingen in het stedelijk weefsel tussen toen en nu alleen maar scherper zijn geworden en dat de kwaliteit van een goede stedelijke ruimte uit het oog is verloren. Gelukkig is door de hernieuwde aandacht voor zaken als placemaking opnieuw plaats voor de stad als sociaal gebeuren en krijgt Whyte een opnieuw volgers.

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Verplichte velden zijn gemarkeerd met *

De volgende HTML-tags en -attributen zijn toegestaan: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <s> <strike> <strong>